Dubai
Dubai ligt op het Arabische schiereiland vlakbij de oostelijke kaap waar de Perzische golf overgaat in de golf van Oman. Het is één van de kleinere emiraten, en bestaat voor het grootste deel uit de uitlopers van het Hajar gebergte. De stad Dubai ligt aan beide zijden van een inham, en is één van de snelst groeiende bevolkingscentra in het Midden-Oosten.
Bur Dubai, de oude stadskern, waar ook het Dubai World Trade Centerzich bevindt, ligt aan de zuidkant. Dubai is ook een knooppunt van verkeer naar en van het midden oosten, en de internationale luchthaven is na Tokio de drukste ter wereld. Het wegennet is uitstekend, en aan de grens anderhalf uur oostelijk in het binnenland, ligt de vallei Hatta als een klein groen eiland in het woestijngebergte. Ook de oases Khawanij en Awir op 20 km van Dubai bieden verstrooiing voor de stadsbevolking. Die is de laatste decennia enorm toegenomen, en minder dan een kwart van de bewoners zijn oorspronkelijk afkomstig van Dubai. Er wonen onder andere Indiërs, Pakistanen, Iraniërs en Indonesiërs. Dubai heeft de veelzijdige ethnische samenstelling van een wereldstad, en naast de officiële taal, het Arabisch wordt er dan ook veel Engels gesproken, met name in het zakenleven.
Er zijn verkiezingen noch politieke partijen in de Verenigde Arabische Emiraten. De zeven emirs oefenen de macht uit, en kiezen een president, die ook opperbevelhebber van de troepen is. Dubai kent geen parlementaire traditie, maar de oprichting van een federale nationale raad in 1972 was een eerste stap in die richting. De raad bestaat uit 40 leden, die proportioneel worden aangeduid door de emirs van de respectievelijke lidstaten. De raad heeft geen wetgevende macht maar vervult enkel een adviserende functie. De raad heeft een voorzitter met twee assistenten. Twee waarnemers volgen zijn doen en laten. De voorzitter zit ook het zevenkoppig uitvoerend comité van de raad voor. Verder telt de raad nog acht verschillende comité's, die zich elk met een specifieke materie bezig houden, en wetsvoorstellen op dat gebied onderzoeken en becommentariëren. Onderwijs, Gezondheidszorg en Justitie zijn enkele van de onderwerpen waar de raad zich mee bezig houdt. De raad kan ook ministers interpelleren, maar heeft nooit het laatste woord. Het is een federaal orgaan, en uiteindelijk heersen de emirs volledig soeverein in hun eigen territorium.
Ongeveer 20 km ten westen van Dubai ligt één van de grootste havens ter wereld, met een enorme containerterminal. Jebel Ali is tevens de grootste vrijhandelszone van het Midden Oosten. Het is een moderne industriezone, met ondermeer faciliteiten voor alumium- en gasverwerking. De inkomsten van petroleumontginning en aardgas liggen in Abu Dhabi een stuk hoger dan in Dubai, waar de economie altijd gesteund heeft op het ondernemerschap van zijn burgers. Desalniettemin maakt olie ongeveer een derde van de economie uit, en is verantwoordelijk voor een aanzienlijk overschot op de handelsbalans. Aan het huidige productieniveau verwacht men dat de oliereserve's nog ongeveer een eeuw meekunnen, en nu al is Dubai druk aan het diversifieren. Tussen de jaren '80 en '90 verdubbelde op acht jaar tijd de invoer van producten buiten de oliesector in de handelsvrijzone van Jebel Ali. De snelle groei, vooral dan in de privésector heeft wel inflatie veroorzaakt.
Tijdens een top van golfstaten in 2001 besloten de Verenigde Arabische Emiraten om tegen het jaar 2010 een monetaire unie te vormen met Bahrein, Koeweit, Oman, Qatar, en Saudi-Arabië. Ook deze eengemaakte munt zou gekoppeld zijn aan de dollar. De landen in kwestie, de zogenaamde 'Gulf Cooperation Council', onderhandelen ook met de Europese unie om een eengemaakt douane-gebied te vormen.
Buitenlanders die Dubai willen bezoeken verkrijgen voor een kost van ongeveer 50 US $ meestal een visum via hun hotel. Dit kan een transit-visum zijn, dat voor twee weken geldig is, en niet verlengd kan worden, of een bezoekersvisum, dat geldt voor een maand, en eventueel nog een maand verlengd kan worden. Reizigers wiens paspoort een verblijf in Israel aantoont, worden geweigerd.
Een evolutie van monumentaal belang voor de vastgoedmarkt voltrok zich in mei 2002, toen kroonprins Mohammed ibn Rashid Al Maktoum, die sinds januari 2006 ook eerste minister en vice-president is van de Verenigde Arabische Emiraten, aankondigde dat het vanaf nu toegelaten werd voor buitenlanders om onroerend goed te bezitten in Dubai. Kort daarvoor was het voor buitenlanders al toegelaten een lease voor 99 jaar af te sluiten, maar deze formule kende slechts een matig succes. Dit nieuw decreet daarentegen, veroorzaakte een ware 'boom' in de residentiële vastgoedsector. Eén van de eerste grote bouwprojecten dat er op volgde, was op enkele uren tijd volledig uitverkocht.Honderden villa's gingen van de hand nog voor de eerste steen gelegd was, en werden sindsdien gevolgd door duizenden andere woningen. Een nieuwe jachthaven werd aangelegd, en wordt ondertussen in duizelingwekkende vaart omringd door flatgebouwen en hotels. Het gebied waar de meeste nieuwbouw plaatsvindt, tussen de Jebel Ali haven en Dubai Internet City, staat ondertussen bekend als 'New Dubai'.
De hoge inkomsten uit de petroleumontginning laten Dubai toe vrijwel geen belastingen van gelijk welke aard te innen. Alleen banken en petroleumbedrijven betalen bedrijfsbelasting, en de enige andere belastingen van betekenis zijn gemeentebelasting voor bedrijfskantoren, die 10 % bedraagt van de jaarlijkse huurwaarde en invoerheffingen. Maar zelfs deze zijn bijzonder laag vergeleken met andere landen. Op luxegoederen wordt 10 % invoerrechten betaald, en op de meeste andere goederen 4 %. Een aantal producten zoals landbouwwerktuigen, tijdschriften, geneesmiddelen, hout, staal, onbewerkt goud zilver en parels zijn vrij van invoerheffingen. Tabak daarentegen wordt 100 % belast. De belasting op hotelverblijf en huur bedraagt 5 %.
Vennootschapsvormen
Joint Venture Company
Een joint venture tussen een plaatselijk bedrijf en een buitenlandse partner dienen hun samenwerking niet openbaar te maken, en de buitenlandse partner kan met derde partijen handelen onder de naam van de plaatselijke partij, die de aansprakelijkheid voor zich neemt. De wet bepaalt dat het buitenlands aandeel maximum 49 % kan zijn, maar de verdeling van winst en verlies kan door de partijen zelf bepaald worden. De joint venture blijkt een geschikte structuur voor bedrijven die samen een specifieke onderneming op het touw zetten.
Shareholding companies
Financiële instellingen zoals banken en verzekeringsmaatschapijen zijn wettelijk verplicht hun aandelen openbaar aan te bieden. Buitenlandse instellingen kunnen echter een aanwezigheid verzekeren door middel van een filiaal of een kantoor. Openbare 'shareholding companies' hebben een minimumkapitaal van bijna drie miljoen dollar en worden vooral gebruikt voor grootschalige operaties. Een particuliere 'shareholding company' heeft een minimumkapitaal van iets meer dan een half miljoen dollar. Directeuren moeten de nationaliteit hebben, en de winstverdeling verloopt meer rigide dan bij bijvoorbeeld een 'Limited Liability Company'.
Limited Liability Company
- maximum 50 aandeelhouders, wiens aansprakelijkheid beperkt is tot het ingebrachte kapitaal
- minimumkapitaal van iets meer dan 80.000 dollar
- minimaal 51 % moet in plaatselijk handen zijn
- verlies- en winstverdeling kan door de partners bepaald worden
- het beheer mag in handen zijn van de plaatselijk partners, buitenlandse partners, of een derde partij
- de naam van het bedrijf dient te worden goedgekeurd door de dienst economische zaken
- de stichtingsakte dient notarieel te worden vastgelegd
- het bedrijf wordt ingeschreven in het handelsregister
Financiële sector
Er zijn geen belastingen van betekenis in Dubai, maar de meest interessante gebieden om er zaken te doen zijn de vrijhandelszones, waar ook geen invoerrechten gelden, en volledige buitenlandse controle van bedrijven toegelaten is. Oorspronkelijk waren de meeste banken gevestigd in de vrijhandelszone rond de haven maar sinds 2004 vestigen de meeste banken zich in het nieuw opgerichte 'Dubai International Financial Centre'. De federale wet laat buitenlandse banken toe maximum acht filialen in het land te vestigen en een handelsbank moet een kapitaaal van iets meer dan een miljoen dollar kunnen voorleggen. Door het hoog aantal banken in Dubai is de competitie intens, en de banken beconcurreren elkaar vooral door het aanbieden van steeds modernere diensten, onder andere via internet en mobiele telefoon.
Vanaf 2004 traden gloednieuwe wetten in werking die de zaken in het 'Dubai International Finance Centre' in goede banen moeten leiden. De wetgeving is glashelder, beknopt en omvat naast bedrijfsrecht ook reglementering van faillissement, arbitratie, bescherming van gegevens, contractrecht, en regels om witwassen tegen te gaan. Zowel de federale regering als de emir van Dubai hebben een hoge mate van autonomie gegarandeerd voor het DIFC.
Het eerste investeringsfonds in de Verenigde Arabische Emiraten waarop buitenlanders konden inschrijven werd door een bank in overheidshanden uitgegeven in juni 1997, en had een startkapitaal van iets meer dan acht miljoen dollar. Elke klant kon maximum 135.000 $ investeren en na twee weken was er bijna 75 miljoen dollar ingebracht.
Internethandel
Dubai installeerde in februari 2000 bij decreet van de kroonprins een vrijhandelszone voor Internethandel en technologie in de buurt van de Jebel Ali vrijhandelszone. Het ging daarbij niet halfslachtig te werk. Meer dan 3.000 hectare in het zuiden van Dubai, werden gereserveerd voor het project, en vier jaar later hadden al honderden bedrijven zich gevestigd in 'Dubai Internet City'. Bedrijven in de zone mogen voor 100 % in buitenlandse handen zijn,b etalen geen belastingen en op goederen die er worden ingevoerd geen invoerrechten.
Een studie uit 2002 toonde aan dat Dubai niet moet onderdoen voor gelijk welk land van de Europese Unie op het vlak van diensten die over het internet aangeboden worden. In 2004 kondigde Dubai ook de creatie aan van een vrijhandelszone, gespecialiseerd in 'outsourcing', en Dubai's uitstekende internet infrastructuur wordt daarbij als een troef uitgespeeld. Het land biedt breedband aan tegen lage kost, moderne behuizing, kwalitatieve gezondheidszorg en onderwijs, maar vooral een regering die nieuwe initiatieven actief ondersteunt.
Dubbelbelastingverdragen
Naast een aantal Arabische landen heeft Dubai dubbelbelastingverdragen met India, China, Pakistan, Indonesië, Singapore en Zuid-Korea. In Europa heeft het verdragen met Frankrijk, Italië, Polen, Roemenië, Duitsland, Finland en Malta. In tegenstelling tot wat gebruikelijk is, bepalen deze verdragen met Dubai niet dat winsten er effectief moeten belast zijn om belastingvrijstelling te bekomen in een ander land. Grote bedrijven maken dan ook dikwijls gebruik van een aanwezigheid in Dubai om hun fiscale planning te optimaliseren. Verschillende landen echter hebben clausules in hun wetgeving, die wel degelijk een minimumbelasting vooropstellen, die moet geheven zijn om te genieten van de voordelen die het verdrag biedt. Gedetailleerde kennis van de respectievelijke belastingwetten is dus aangewezen, als men zijn voordeel wil doen met het gunstige regime van Dubai.
